Ga terug naar:

Campagne ‘Senioren en veiligheid’ gestart

Bewustwording van criminaliteit

7-4-2021

Ouderen met een tablet (foto Rijksoverheid, voor coronatijd)

Ouderen met een tablet (foto Rijksoverheid, voor coronatijd)

April is de maand van senioren en veiligheid. Daarom wordt onder de noemer ‘Maak het ze niet te makkelijk’ de komende tijd extra aandacht besteed aan verschillende vormen van criminaliteit, waar onder andere senioren regelmatig slachtoffer van worden. Het doel is om mensen bewust te maken van deze vormen van criminaliteit en handelingsperspectief te bieden in wat ze zelf kunnen doen. Er wordt landelijk aandacht besteed aan meekijken bij pinnen, babbeltrucs, hulpvraagfraude (via bijvoorbeeld WhatsApp), phishing, spoofing en online veiligheid. Via de website www.maakhetzeniettemakkelijk.nl wordt allerlei informatie gedeeld.

Hoewel ouderen in algemene zin niet vaker slachtoffer worden van strafbare feiten dan mensen in andere leeftijdsgroepen, is ieder slachtoffer er een te veel. Het afgelopen jaar is het aantal slachtoffers van hulpvraagfraude (bijvoorbeeld via WhatsApp) fors toegenomen en worden regelmatig babbeltrucs gebruikt waarbij oplichters ‘hulp’ aanbieden.

Slachtofferschap kan iedereen overkomen en dus ook elke oudere. Daarom worden de komende tijd concrete tips gedeeld die slachtofferschap zoveel mogelijk voorkomen. Wanneer iemand toch slachtoffer is geworden, is het van belang dat dit bespreekbaar is en aangifte doen. Hiervoor geeft de campagne eveneens tips. Deze (universele) informatie en tips kunnen natuurlijk ook door anderen worden benut, zoals bijvoorbeeld (klein)kinderen, buren en verzorgers.

Over de campagne

Via onder andere de website www.maakhetzeniettemakkelijk.nl en de Facebookpagina van de gemeente Weert worden de komende tijd allerlei voorlichtingsfilmpjes gedeeld, met acteur en ambassadeur Kees Hulst in de hoofdrol. Deze campagne is een initiatief van het ministerie van Justitie en Veiligheid.

Uitleg & tips over verschillende vormen van criminaliteit

Oplichters gebruiken allerlei trucjes om een andere identiteit aannemen: dit heet spoofing. Iemand kan zich bijvoorbeeld telefonisch voordoen als iemand van uw bank. Het telefoonnummer wordt dan gemanipuleerd, waardoor het ook écht lijkt alsof iemand van de bank u belt. De oplichter zegt dat er wat mis is met uw betaalrekening of bankaccount en vraagt u om geld over te maken naar een zogenaamde kluisrekening of veilige rekening. Ook kan de oplichter vragen om privé-gegevens of inloggegevens.

Banken vragen nooit om geld over te maken én ook nooit om persoonlijke gegevens. Verbreek de verbinding als u het niet vertrouwt. Zoek dan zelf het telefoonnummer op van uw bank en doe navraag. Bent u slachtoffer geworden van oplichting? Doe dan altijd aangifte of melding bij de politie.

Let goed op als u pint. Regelmatig proberen criminelen over de schouder mee te kijken om te zien welke pincode iemand intoetst. Bijvoorbeeld bij de kassa in de winkel of door vlak achter iemand te gaan staan bij een geldautomaat. Als ze u vervolgens ook uw pinpas afhandig maken, bijvoorbeeld met behulp van een babbeltruc of door zakkenrollerij, halen ze zoveel mogelijk geld van uw rekening.

Scherm bij het intoetsen van uw pincode de toetsen af met uw hand of portemonnee. Staat iemand te dicht achter u, vraag dan om meer privacy. Laat u niet afleiden tijdens het pinnen. Bent u toch slachtoffer geworden? Meld verlies of diefstal van uw betaalpas onmiddellijk bij uw bank en laat uw pas blokkeren. En doe altijd aangifte bij de politie.

Oplichters komen vaak betrouwbaar over. Ze bellen bij u aan, spreken u op straat aan of bellen u op. Zogenaamd namens de bank, de thuiszorg of zelfs om een toiletbezoek voor hun kind. Eenmaal binnen, worden op die manier elk jaar vele mensen van hun bezittingen beroofd. Ook via de telefoon benaderen oplichters mensen. Ze proberen u dan bijvoorbeeld te overtuigen om overboekingen te maken, in te loggen of uw gegevens, pincodes of beveiligingscodes te geven.

Doe niet zomaar de deur open voor een onbekende. Of gebruik bijvoorbeeld een kierstandhouder om de deur op een kier te kunnen zetten. Laat nooit een onbekende binnen en sluit de deur als u binnen iets gaat halen. Pin nooit zomaar aan de deur als u niet zelf iets hebt besteld waarvan u weet dat u het moet afrekenen. En geef uw pinpas nooit uit handen. Ook niet als iemand u op die manier aanbiedt om te helpen bij het pinnen. Pin ook niet wanneer iemand anders de betaalautomaat wil vasthouden. Op die manier kan iemand mogelijk meekijken met uw pincode.

Soms doen oplichters zich voor als een bekende via bijvoorbeeld WhatsApp. Bijvoorbeeld als uw (klein)zoon of (klein)dochter, maar ook als vriend of vriendin. Er wordt gevraagd om hem/haar snel te helpen door geld over te maken of te klikken op een betaalverzoek.

Vaak staat in het eerste bericht dat de ‘bekende’ een nieuw mobiel nummer heeft. Ook sturen criminelen soms zelfs via het WhatsApp-account van degene die u kent, de vraag om geld. Doordat in het bericht staat dat er grote nood is en het geld direct nodig is, zijn veel mensen geneigd om het geld aan ‘deze bekende’ toch maar snel over te maken.

Vertrouw zo’n bericht niet zomaar. Bel altijd eerst de persoon zelf op het oude nummer en zorg dat u deze persoon ook daadwerkelijk spreekt. Bent u toch slachtoffer geworden? Doe altijd aangifte bij de politie (ook bij een poging). Dit kan ook digitaal. Meld het zo snel mogelijk bij uw bank (ook bij een poging) om het rekeningnummer van de oplichter te laten blokkeren en zo andere slachtoffers te voorkomen.

Soms wordt in een bericht, bijvoorbeeld een e-mail of sms, gevraagd om te klikken op een link of om in te loggen. Die link kan bijvoorbeeld leiden naar een valse website van een bank, waarin u uw gegevens moet invullen. Op deze manier proberen internetcriminelen toegang te krijgen tot uw computer of uw persoonlijke gegevens. Deze veelgebruikte manier om gegevens te achterhalen heet phishing (letterlijk: ‘hengelen’). Met die gegevens kunnen internetcriminelen u vervolgens veel geld afhandig maken.

Gaat het om geld? Gaat het om belangrijke gegevens? Is er haast bij? Let dan op! Eerst checken, dan klikken. Klik nooit op een link van een mail die u niet vertrouwt en download geen onbekende bijlages. Twijfelt u, bel dan de organisatie waar het om gaat (zoals uw bank).

Meer informatie en tips

Kijk voor meer tips over veilig internetten op Veiliginternetten.nl. En voor meer informatie over veilig bankieren op Veiligbankieren.nl.